Metadata

Form type: Protected landscape area
Voivodeship: —
Area: 30,728.59 ha
Established: 1998
CRFOP ID: 43715 Decision document (PDF) ↗
Public coordinates: —
Verified: Yes

Object & location

Boundary description: Granica Obszaru biegnie od punktu granicznego nr 2101 granicy państwowej, skręca w kierunku południowo-wschodnim wzdłuż drogi od Starego Żabina do drogi Jagiele - Rogale i wzdłuż niej do skrzyżowania z linią energetyczną SN idącą w kierunku wsi Mazucie, następnie biegnie wzdłuż tej linii w kierunku północno-wschodnim, następnie na wysokości do wsi Użbole skręca w kierunku południowo-wschodnim skrajem kompleksu leśnego do granicy gmin, wzdłuż której biegnie na południe do kolejnego kompleksu leśnego, i jego skrajem w okolicy wsi Grygieliszki aż do linii energetycznej w kierunku Barkowa, dalej wzdłuż tej linii początkowo w kierunku wschodnim, a następnie północnym wzdłuż linii energetycznej (średniego napięcia) Skocze - Samoniny, następnie przed wsią Samoniny skręca na północny wschód do starego torowiska i dalej wzdłuż niego do granicy państwa, następnie biegnie granicą państwa do punktu granicznego nr 2077, dalej skręca w kierunku południowo-wschodnim skrajem kompleksu leśnego i wzdłuż drogi Kujki Wielkie - Bałupiany do styku z drogą wojewódzką Gołdap - Mazucie, następnie biegnie wzdłuż tej drogi w kierunku wschodnim do rozwidlenia z drogą do Niedrzwicy, z tego punktu biegnie linią umowną w kierunku południowym do drogi powiatowej Gołdap - Jany i dalej biegnie w kierunku zachodnim wzdłuż tej drogi, następnie przed wsią Skocze skręca łagodnie wzdłuż linii energetycznej (SN) w kierunku wsi Juchnajcie, następnie w miejscu styku linii energetycznej z drogą polną Juchnajcie - Włosty skręca w tę drogę w kierunku południowo-wschodnim do skrzyżowania z drogą Włosty - Boćwinka w miejscu, gdzie dochodzi droga do Grabowa, następnie prowadzi wzdłuż tej drogi ok. 2000 m do wsi Różyńsk Wielki, skąd skręca w kierunku zachodnim drogą do wsi Rożyńsk Mały, następnie skręca w drogę prowadzącą w kierunku południowym do skrzyżowania z drogą Włosty - Boćwinka i dalej wzdłuż tej drogi w kierunku zachodnim i południowym do skrzyżowania z drogą wojewódzką Gołdap - Węgorzewo, następnie drogą na południe do skraju kompleksu leśnego Kierzki i południowym, następnie zachodnim i północnym skrajem lasu, następnie skręca w kierunku północnym wzdłuż drogi polnej na granicy gmin Gołdap i Banie Mazurskie do styku ze starym torowiskiem, dalej tym torowiskiem w kierunku zachodnim aż do skrzyżowania z drogą Budry - Brzozówka, skręca w tę drogę w kierunku północnym do Buder i omijając zabudowę wsi do drogi Budry - Budzewo i wzdłuż tej drogi ok. 200 m do drogi gruntowej, po jej lewej stronie w kierunku północno-zachodnim i dalej południowo-wschodnim do Kolonii Budry, następnie w kierunku północno-zachodnim drogą przez Piotrowo do linii energetycznej (SN) przed wsią Sobiechy i wzdłuż tej linii, omijając wieś od północy do drogi Sobiechy - Wężówka, a dalej wzdłuż tej drogi do Wężówki, dalej drogą na południe po wschodniej stronie Węgorapy do granicy gmin Budry i Węgorzewo i tą granicą do drogi do Węgorzewa, a następnie w kierunku południowo-zachodnim wzdłuż tej drogi do skrzyżowania z linią energetyczną (SN), a następnie wzdłuż tej linii w kierunku południowym do skrzyżowania z drogą na dawnym nasypie kolejowym i dalej w kierunku południowo-zachodnim i zachodnim drogą i starym torowiskiem, a następnie tym torowiskiem w kierunku północno-zachodnim do skrzyżowania z drogą polną Trygort - Prynowo, następnie skręca tą drogą w kierunku północnym i północno-wschodnim do styku z drogą Prynowo - Wilkowo, dalej biegnie wzdłuż tej drogi do Wilkowa, a dalej na północnywschód w kierunku Folwarku Wężówka, skręcając przed nim drogą do skrzyżowania ze starym torowiskiem, następnie skręca wzdłuż tego torowiska w kierunku północno-wschodnim do skrzyżowania z ciekiem wodnym - dopływem Węgorapy przed Pochwałkami, następnie skręca w kierunku zachodnim linią umowną i skrajem lasów do styku z granicą administracyjną gminy Węgorzewo, a następnie biegnie wzdłuż granicy gminy do granicy państwa i wzdłuż granicy państwowej do punktu początkowego tj. punktu granicznego nr 2101.

Identification & supervision

INSPIRE ID: PL.ZIPOP.1393.OCHK.538 PDF ↗
Supervisor: Marszałek Województwa Warmińsko-Mazurskiego

Conservation status

Natural value: Głównym przedmiotem ochrony jest rzeka Węgorapa i jej dopływ - Gołdapa. Rzeka Węgorapa od Węgorzewa aż do miejscowości Wężówka ma charakter rzeki typowo nizinnej. Natomiast na kolejnym odcinku (od miejscowości Wężówka do połączenia z Gołdapą) rzeka ma niezmieniony, niemal pierwotny charakter o dużych walorach przyrodniczych i krajobrazowych. Fragmenty z bystrym nurtem o twardym, często żwirowo-kamienistym dnie przeplatane są krótkimi odcinkami o wolniejszym nurcie i dnie piaszczystym. Obecnie większość wód Gołdapy odprowadzana jest do Węgorapy Kanałem Brożajckim, który jest najstarszym z kanałów mazurskich (ok. 7,5-kilometrowa nitka Kanału rozpoczyna się w okolicach Miczuł i prowadzi na północ, do dawnej miejscowości Brożajcie koło Mieduniszek Wielkich). Okolice Kanału są silnie zabagnione, porośnięte wilgotnymi lasami z bagienną roślinnością. Ich niedostępność sprawia, że występuje tutaj wiele rzadkich gatunków roślin i zwierząt. Kolejnym niewątpliwym walorem Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Gołdapy i Węgorapy jest duży udział powierzchniowy lasów, który wynosi ok. 35%. OChK swoim zasięgiem obejmuje Lasy Skaliskie, gdzie dominują siedliska borowe i lasu mieszanego. Dominującymi gatunkami są sztucznie wprowadzona sosna i naturalnie występujące świerk i brzoza. W północno?wschodniej części kompleksu lasów znajduje się ciekawy obiekt przyrodniczy - bagno Minta (ten powtórnie zalany przez bobry teren jest jeziorem osuszonym w XIX wieku). Jego niedostępność sprawia, że stanowi ono miejsce lęgowe licznych gatunków ptaków, ostoję bobra, dzika, łosia, wydry oraz wilka. Jesienią odpoczywają tu podczas przelotów żurawie, gęsi oraz ptaki z rodziny bekasowatych. Teren ten odwiedza także bielik polujący na ptaki wodne. Innym bardzo atrakcyjnym miejscem z wyjątkową rzeźbą terenu są położone w centralnej części Obszaru wzgórza, zwane Górami Klewińskimi. Najwyższe wzniesienie osiąga tu wysokość 200,8 m n.p.m. Drugie co do wielkości wzniesienie ma 192 m n.p.m. i nazwane jest Czarną Górą. Ciekawym miejscem jest także otoczone lasem Jezioro Czupowskie, ulokowane pomiędzy najwyższymi wzgórzami o wysokości 170 – 190 m n.p.m. Kształt krajobrazu kulturowego OChK tworzą głównie kościoły, zespoły dworskie i pałacowe, a także skromne zabudowania gospodarskie z budynkami przykrytymi wysokimi dachami dwuspadowymi, pokrytymi czerwoną dachówką. Wśród ww. obiektów warto wyróżnić m. in.: rozległy zespół pałacowo-parkowy, połączony z folwarkiem, w Mieduszkach Wielkich, zespół dworsko-parkowy w Zakałczu Wielkim, Kościół parafialny pw. Narodzenia NM Panny w Żabinie, budynki mieszkalne we wsi Wróbel. Zróżnicowany krajobraz od zabagnionych dolin poprzecinanych licznymi ciekami wodnymi i kanałami, po wzgórza i doliny o stromych stokach porośniętych lasem, nadają temu Obszarowi specyficzne i wysokie walory krajobrazowe

Amendments

Name	Designation	Publication	Pub. date
Rozporządzenie Nr 37 Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 12 lipca 2002 r. w sprawie wprowadzenia zakazów dotyczących obszarów chronionego...	Dz. Urz. z 2002 r. Nr 87, poz. 1272	Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego	2002-07-16
Rozporządzenie Nr 21 Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 14 kwietnia 2003 r. w sprawie wprowadzenia obszarów chronionego krajobrazu na ter...	Dz. Urz. z 2003 r. Nr 52, poz. 725	Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego	2003-04-22
Rozporządzenie Nr 49 Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia 2 lipca 2008 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Gołdapy i Węgorap...	Dz. Urz. z 2008 r. Nr 108, poz. 1831	Dz. Urz. Woj. Warmińsko-Mazurskiego	2008-07-09
UCHWAŁA NR XIV/262/25 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO-MAZURSKIEGO z dnia 24 czerwca 2025 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Go...	Dz. Urz. z 2025 r. poz. 2776	Dz. Urz. Województwa Warmińsko-Mazurskiego	2025-07-08

Polish Forms of Nature Protection

Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Gołdapy i Węgorapy