Metadata

Form type: Ecological use
Voivodeship: —
Area: 0.43 ha
Established: 2018
CRFOP ID: 116867 Decision document (PDF) ↗
Public coordinates: —
Verified: Yes

Szczególnym celem ochrony użytku jest zatrzymanie procesu utraty różnorodności biologicznej i krajobrazowej, a także odtworzenie i wzmocnienie zasobów przyrody w dolinie rzeki Przemszy w Siewierzu oraz zachowanie wartości przyrodniczych, krajobrazowych i naukowo – dydaktycznych.

Object & location

Boundary description: Użytek ekologiczny pod nazwą "W dolinie Przemszy" to obszar starorzecza rzeki Przemszy o powierzchni 0,43 ha, usytuowany na części nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym działki 8391, położonej w miejscowości Siewierz, powiat będziński, stanowiącej własność Gminy Siewierz.

Identification & supervision

INSPIRE ID: PL.ZIPOP.1393.UE.2401073.90 PDF ↗
Supervisor: Burmistrz Miasta i Gminy Siewierz.

Conservation typology

Use kind: starorzecze

Conservation status

Natural value: Utworzony użytek ekologiczny ma bezpośrednie powiązanie z obszarem, który przyrodniczo jest bardzo cenny i stanowi istotny korytarz migracyjny, a mianowicie z doliną rzeki Czarnej Przemszy. Stanowi ona lokalne biocentrum, a więc obszar cechujący się: - niskim stopniem antropogenicznych przekształceń; - naturalnym, zgodnym z siedliskiem zestawem zbiorowisk roślinnych oraz gatunków flory; - bogactwem gatunkowym, w tym występowaniem gatunków rzadkich; - dużym na ogół zagęszczeniem osobników; - zasilającym i stabilizującym oddziaływaniem na tereny sąsiednie (źródło dyspersji). Biocentra spełniają następujące funkcje: - ochrona zasobów genetycznych roślin i zwierząt (w tym gatunków rzadkich); - ochrona miejsc rozrodu zwierząt i zdobywania przez nie pokarmu; - ochrona procesów ekologicznych zachodzących w ekosystemach; ochrona naturalnych fragmentów przyrody i krajobrazu; - zasilanie biologiczne oraz stabilizacja ekologiczna terenów sąsiednich (źródło dyspersji). Status ochrony tego zespołu, a także jego powiązanie ekologiczne z pozostałymi elementami środowiska w chwili obecnej podlega niekorzystnym zmianom w związku z rozwojem zabudowy, a także dróg szybkiego ruchu. W związku z tym należy uznać, że obszar ten w perspektywie wielu lat może tracić na znaczeniu, chyba że zostaną podjęte zmiany powstrzymujące ten trend. Jedną z właściwych, będzie realizacja użytku ekologicznego na obszarze przedmiotowej działki. Warto ponadto podkreślić, że aby użytek ekologiczny mógł pełnić przypisaną mu funkcje musi być skomunikowany z innymi istotnymi przyrodniczo elementami, tak aby mogła zostać zachowana właściwa zmienność genetyczna i by nie dochodziło do izolacji populacji, co w dalszej perspektywie spowoduje ich ubożenie i wymieranie. W tym celu należy pozostawić zalesione działki pomiędzy użytkiem ekologicznym, a rzeką Czarną Przemszą. Ponadto należy ograniczać powstawanie ognisk zabudowy poza miejscowościami, które przyczyniają się do występowania efektu bariery dla wielu zwierząt, a także do wzrostu poziomu ich stresu (oświetlenie zabudowy, psy w obejściach), a także ograniczyć rozwój zabudowy w bezpośredniej bliskości rzeki Czarnej Przemszy. Z pozytywnych aspektów umiejscowienia terenu planowanego użytku ekologicznego oprócz jego skomunikowania z doliną rzeki Czarnej Przemszy jest ogrodzenie go murem od strony północnej i zachodniej. Pomimo, iż powoduje to powstanie bariery ekologicznej – zwłaszcza dla drobnych ssaków, płazów i gadów, to jednocześnie bardzo ogranicza śmiertelność tych, będących za ogrodzeniem. Ponadto mur ogranicza dostęp ludzi, a tym samym wydeptywanie podłoża, zaśmiecenie i stres dla zwierząt. Ochrona tego obszaru może przyczynić się do zmniejszenia presji ludzkiej i poprawy stanu środowiska. W celu zapewnienia właściwego stanu ochrony gatunków występujących w planowanym obszarze chronionym należy powstrzymać się od prowadzenia gospodarki leśnej w jego obszarze. Z wyjątkiem usuwania szkód powodowanych przez klęski żywiołowe i drzew zagrażających ludziom nie wolno prowadzić jakiejkolwiek wycinki. Spowoduje to powstanie w wieloletniej perspektywie starodrzewu zawierającego drzewa dziuplaste, które mogą być wykorzystane przez chronione gatunki ptaków i nietoperzy, jak również owadów. Zwiększy to znacząco atrakcyjność faunistyczną terenu i przyczyni się do zachowania korzystnego stanu ochrony zwierząt. Ma to bardzo duże znaczenie zwłaszcza w miastach, gdzie wskutek renowacji budynków, prowadzenia prac termomodernizacyjnych, realizacji nowoczesnego budownictwa gwałtownie zmniejsza się baza siedliskowa dla zwierząt. Widocznym przykładem są tu wróble domowe, czy nietoperze – niegdyś liczne, obecnie zaś coraz rzadziej spotykane. Kolejnym pozytywnym aspektem utworzenia użytku ekologicznego będzie zmniejszenie presji człowieka i tym samym zaprzestanie dewastacji i zaśmiecania obszaru. Lokalna populacja płazów jest nieliczna, więc śmierć nawet małej liczby osobników może być znaczącym ubytkiem i redukcją puli genowej. W redukcji liczby odpadów powinno pomóc właściwe oznaczenie użytku ekologicznego, tak aby mieszkańcy wiedzieli, iż obszar podlega ochronie. Wówczas może chociaż część osób nie zdecyduje się na pozostawienie odpadów na działce. Warto, aby działka podlegała okresowemu przeglądowi i sprzątaniu – np. w trakcie akcji sprzątanie świata. W obszarze samej działki najcenniejsze przyrodniczo obszary powiązane są z płynącym przez nią ciekiem. W jego obrębie znajdują się miejsca przebywania i rozrodu płazów, a także drzewostan w obrębie którego następuje wylęg ptaków. Podjęte zakazy dotyczące poszczególnych czynności względem bytującej tam flory i fauny pozwolą na stabilne trwanie i rozwój ekosystemu. Wraz z upływem czasu i pojawieniem się starych, dziuplastych drzew z pewnością nastąpi wzrost liczby chronionych gatunków ptaków i nietoperzy. Ponadto pojawią się siedliska umożliwiające rozród tych zwierząt. Zwiększanie udziału obszarów chronionych, lasów ma także znaczenie ze względu na ochronę powietrza, poprawę lokalnego klimatu i absorbcję chociaż części zanieczyszczeń generowanych przez przemysł i komunikację.
Conservation goals: Szczególnym celem ochrony użytku jest zatrzymanie procesu utraty różnorodności biologicznej i krajobrazowej, a także odtworzenie i wzmocnienie zasobów przyrody w dolinie rzeki Przemszy w Siewierzu oraz zachowanie wartości przyrodniczych, krajobrazowych i naukowo – dydaktycznych.

Establishing act

Uchwała Nr II/13/2018 Rady Miejskiej w Siewierzu z dnia 29 listopada 2018 r. w sprawie ustanowienia użytku ekologicznego „W dolinie Przemszy”

Dz. Urz. z 2018 r. poz. 7791 · Dz. Urz. Województwa Śląskiego · 2018-12-10